Pin và quãng đường của xe điện

Trong một chiếc xe điện, bộ pin hoặc ắc quy của xe của xe là trái tim, nơi lưu trữ và cung cấp năng lượng để xe chạy được. Chúng ta thường nghe nhắc đến pin 36V, 48V hay 20Ah và 30Ah. Vậy các thông số kỹ thuật này ảnh hưởng như thế nào đến chiếc xe điện của bạn? Ngày hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu kĩ hơn về các thông số này nhằm giúp các bạn đưa ra sự lựa chọn phù hợp nhất với nhu cầu của mình.

Nguồn ảnh: https://www.indiamart.com/proddetail/e-bike-lithium-ion-battery-48v-20ah-pack-21385207591.html

Dung lượng (capacity - đơn vị Ah, đọc là Ampe-giờ) 

Chỉ số thể hiện khả năng tích điện của một bộ pin. Ví dụ, bộ pin trong hình trên có dung lượng là 20Ah. Nếu bạn tưởng tượng bộ pin của mình là một hồ nước thì dung lượng chính là thể tích của hồ - khả năng trữ nước. Điều này có nghĩa là chỉ số dung lượng càng lớn (hồ nước càng to, chứa được càng nhiều nước) thì sẽ giúp xe của bạn đi xa hơn trong mỗi lần sạc. 

Điện áp (voltage - đơn vị V, đọc là Vôn) 

Điện áp của pin, như trong ảnh bên trên là 48V, có thể hiểu như là “áp lực” để tạo ra dòng điện trong hệ thống mô tơ của xe và cung cấp năng lượng cho xe. Nếu cách giải thích như vậy còn hơi khó hiểu, hãy trở lại với ví dụ về hồ nước ở trên. Hồ nước được xây trên cao thì mỗi lần xả hồ, nước sẽ chảy xuống thấp và tạo ra năng lượng. Điện áp của pin có thể hiểu như độ cao của hồ nước. Hồ càng ở trên cao thì sức nước càng mạnh, do đó năng lượng sinh ra càng nhiều. Nhưng nếu hồ nước để ở dưới mặt đất thì sức nước sẽ thấp, năng lượng sinh ra cũng sẽ thấp hơn. Đây chính là nguyên lý hoạt động của thuỷ điện (1). 

Như vậy điện áp cũng đóng vai trò lớn trong quãng đường di chuyển của xe. Chỉ số điện áp càng cao thì xe càng đi được xa. Vậy làm sao để so sánh một chiếc xe với dung lượng cao nhưng điện áp thấp, với một xe khác dung lượng thấp nhưng điện áp cao?

Câu trả lời là năng lượng.

Năng lượng (energy - đơn vị Wh, đọc là Watt-giờ) 

Để tính năng lượng của xe, bạn lấy dung lượng nhân với điện áp. Ví dụ với bộ pin ở trên, thì:

Năng lượng = Dung lượng x Điện áp = 20Ah x 48V = 960 Wh 

Xe có pin với năng lượng càng lớn thì sẽ đi được càng xa hơn. Ví dụ, hãy so sánh 2 chiếc xe máy điện với bộ 2 Pin như sau:

  • Xe A: 72V x 20Ah = 1440Wh
  • Xe B: 36V x 40Ah  = 1440Wh

Mặc dù xe A chỉ có ½ dung lượng của xe B, nhưng điện áp của xe A lại gấp đôi. Vì vậy, nếu 2 xe không có chênh lệch quá nhiều về hiệu suất, thì quãng đường đi được của 2 xe này sẽ là gần như nhau. 

(1): Thật ra năng lượng không tự sinh ra. Trong ví dụ về thuỷ điện, thế năng của hồ nước được chuyển hoá thành động năng khi nước di chuyển, và quay các tuabin để chuyển hoá thành điện năng cho chúng ta sử dụng.